بیوسنسور بیواوژیکی
ساعت ۱٢:۱٠ ‎ق.ظ روز ۱۳۸٧/۱۱/۱٩ 

خبرگزاری فارس: پژوهشگران دانشگاه تبریز برای نخستین بار در کشور موفق به طراحی و ساخت نوعی بیوسنسور بیولوژیکی برای تشخیص زودهنگام بیماری های ژنتیکی و متابولیکی در انسان شدند.
به گزارش خبرگزاری فارس به نفل از روابط عمومی دانشگاه تبریز،، عضو هیئت علمی دانشکده علوم طبیعی دانشگاه تبریز، امروز بروز این دسته از بیماری ها در انسان، با افزایش یا تجمع بیومواد ویژه در مایعات بدن همراه است که در اکثر موارد عقب افتادگی ذهنی از عوارض لاینفک آنهاست.
مریم شجاعی افزود: اندازه گیری و تعیین غلظت این بیومارکرها می تواند به عنوان معیاری برای تشخیص بیماری و در نتیجه درمان به موقع آن در نظر گرفته شود.
وی با اشاره به اینکه در سال های اخیر، تحقیقات در زمینه ساخت بیوسنسورها به عنوان حسگرهای زیستی به سرعت رشد کرده است، گفت: این امر ناشی از تقاضاهای مشتری محور برای ساخت بیوسنسورهای کارآمدتر، به ویژه برای کاربردهای تشخیصی و بالینی است.
شجاعی با اشاره به انواع یبوسنسورها اظهار داشت: بین انواع بیوسنسورها، علاقمندی ویژه ای برای استفاده از بیوسنسورهای پیزوالکتریک وجود دارد که اغلب تحت عنوان بیوسنسورهایی بر پایه کوارتز کریستال نانوبالانس شناخته می شوند که با اعمال پوشش های مناسب مانند پلیمر بر روی الکترودهای کوارتز، بیوسنسورهایی با حساسیت بالا از این الکترودها قابل تهیه است.
وی ویژگی های عملکرد این بیوسنسورها را برشمرد و اظهار داشت: عملکرد این بیوسنسور کاملاً انتخابی است به طوریکه فقط مولکول مورد نظر پاسخ می دهد، بنابراین از انجام واکنش با سایر مواد موجود در محیط جلوگیری می شود.
شجاعی مزایای تکنیک های مختلف به کار گرفته شده در این زمینه را یادآور شد و گفت: برای این منظور از تکنیک های مختلفی مانند گاز کروماتوگرافی، گاز کروماتوگرافی اسپکترومتری جرمی و تکنیک کروماتوگرافی مایع با کارایی بهره گرفته می شود که این روش ها هرچند دارای دقت بسیار بالایی هستند، ولی اغلب آنها پرهزینه و وقت گیر و کار با آنها نیازمند مهارت ها و تخصص های ویژه ای است.
وی افزود: در چنین شرایطی نیاز به تکنیک های ساده، سریع، پایدار و گزینش پذیر برای شناسایی و اندازه گیری این نوع بیومارکرها کاملاً احساس می شود.
بنا به گزارش روابط عمومی دانشگاه تبریز، وی استفاده از بیوسنسورهای کوارتز کریستال نانوبالانس (QCN) را به دلیل مزایای متعدد از جمله ارزانی، پاسخدهی سریع و نیز حساسیت جرمی بسیار بالا مفید ارزیابی کرد و گفت: در این کار پژوهشی با به کارگیری این تکنیک موفق به طراحی و ساخت بیوسنسوری شده ایم که می تواند با گزینش پذیری مناسب بیومولکول های فنیل آلانین و هیستیدین را در بیماران مبتلا به فنیل کتون اوریا و هیستیدینمیا در مراحل بسیار اولیه شناسایی کند.
شجاعی با اشاره به اینکه استفاده از این ایده برای طراحی بیوسنسور نخستین بار در ایران صورت گرفته است، خاطرنشان کرد: طراحی این سیستم می تواند راه گشای مسیر جدیدی برای توسعه سایر بیوسنسورها که امروزه اهمیت فوق العاده ای را در علوم مختلف خصوصاً علوم پایه و پزشکی دارد، باشد.
بر پایه همین گزارش، این پروژه طی یک سال با همکاری مشترک آزمایشگاه بیوشیمی دانشکده علوم طبیعی، آزمایشگاه بیوشیمی گروه علوم جانوری و آزمایشگاه پژوهشی تکنولوژی پلیمر دانشکده شیمی دانشگاه تبریز، پروفسور عبدالرضا میرمحسنی و مریم فربودی دانشجوی دوره دکترا انجام شده است.


کلمات کلیدی: